„Dziecinada” to nie tylko festiwal, to również miejsce spotkań, wymiany doświadczeń i budowania społeczności wokół teatru dla dzieci. To tutaj rodzą się nowe pomysły, nawiązują się znajomości i rozwija się pasja do sztuki.
Początki i historia "Dziecinady"
Początki festiwalu to pełne pasji wydarzenie, zainicjowane przez Teatr Klinika Lalek i Wrocławski Teatr Dla Dzieci. Po pierwszym spektaklu zrealizowanym przez Wrocławski Teatr Dla Dzieci („Piotruś Pan”) na scenie Impartu, Dyrektor Teatru Klinika Lalek Wiktor Wiktorczyk, natychmiast zauważył ogromną potrzebę rozbudowania oferty teatralnej dla najmłodszych. Nie ma przecież nic piękniejszego niż dogłębnie szczera i wrażliwa publiczność – czyli dzieci, które znudzone wiercą się i ziewają, a pełne ekscytacji piszczą, jak na koncercie Beatlesów. Tu nikt nie będzie udawał i „ładnie siedział” – recenzje są natychmiastowe, a kontakt widz-aktor oniemiająco bezpośredni. Okazało się, że w mieście gdzie na co dzień mieszka ponad 100 tysięcy dzieci nie było festiwalu teatralnego, skierowanego właśnie do nich. Tak powstała pierwsza edycja „Dziecinady”. Okrzyknięto sukces! Teatr dla dzieci to magia! Dobra magia! Pierwsze edycje festiwalu udowodniły nam jak wielkie jest zapotrzebowanie na takie wydarzenie we Wrocławiu, jak niezaspokojony jest głód różnorodności teatralnej wśród najmłodszych widzów, jak bezwzględnie szczerą i wdzięczną widownią są dzieci i jakie cuda teatr może zdziałać.
Z biegiem lat Dziecinada rozrosła się do imponujących rozmiarów. Dzisiaj to kilkadziesiąt spektakli prezentowanych na scenach teatralnych, w przestrzeniach plenerowych i nietypowych miejscach, gdzie sztuka teatru nie dociera na co dzień. Do Wrocławia zjeżdżają teatry z całego świata, prezentując przedstawienia w różnych językach i konwencjach. Festiwalowi towarzyszą warsztaty, spotkania z twórcami, wystawy i koncerty, tworząc prawdziwe święto teatru dla całej rodziny. Od trzech lat Festiwal ma także swoją edycję lokalną „Dziecinada” w Trasie, w ramach której artyści odwiedzają mniejsze, dolnośląskie miejscowości, gdzie dostęp do jakościowej sztuki teatralnej jest na co dzień ograniczony.
Co się nie zmieniło?
Od lat „Dziecinada” nie zmieniła swojego przekonania o tym, że teatr powinien być dostępny dla wszystkich i że ma on wielką moc by oswajać z nieznanym, by integrować “międzyludzko”, międzypokoleniowo i międzykulturowo, by wspierać wielowymiarowy rozwój dzieci, rodziców i opiekunów. Wielki uśmiech i radość budzi w Nas myśl, że byliśmy dostępni, zanim pojawiła się ustawa o dostępności i nadal tę misję realizujemy: naturalnie, bez tworzenia sztucznych podziałów, używając teatru jako narzędzia do spotkania, integracji, rozbudzenia ciekawości o drugim człowieku… Nie zmienia się nasza ciekawość w odkrywaniu nowych środków przekazu i nowych jakości w teatrze dla najmłodszych.
Mimo rozmachu, „Dziecinada” wciąż zachowuje swój charakter i przyjazną atmosferę. Na festiwalu liczy się przede wszystkim kontakt z dzieckiem, jego radość i wzruszenie. Spektakle są starannie dobierane, tak aby bawiły, edukowały i inspirowały najmłodszych widzów.
Nowy rozdział
Rok 2024 był rokiem przejściowym – „Dziecinada” przeszła w tryb biennale. Oznacza to, że impreza będzie odbywa się co dwa lata, dając organizatorom więcej czasu na przygotowanie jeszcze bardziej wyjątkowych i niezapomnianych wydarzeń. Nowa formuła ma na celu jeszcze lepsze dopasowanie festiwalu do potrzeb współczesnych dzieci i ich rodziców, a dla nas – organizatorów, daje więcej czasu na stworzenie wyjątkowego programu i (nie ukrywajmy) zdobycie odpowiednich środków do stworzenia takiego teatralnego świata, by publiczność oniemiała z zachwytu!
Co w tym roku?
W tym roku patrzymy na nasz Świat (zarówno ten wewnętrzny i zewnętrzny) przez teatralną soczewkę, aby odnaleźć nowe znaczenia i inspiracje. Nie zapraszamy, by poprzez teatr „oderwać się od rzeczywistości”, ale wręcz przeciwnie – zbliżyć do niej. By jakaś codzienna zwyczajność i „oczywista oczywistość” na nowo nas zachwyciła, a rutyna i nuda dnia codziennego, nagle stały się magiczne. Przyjrzymy się relacjom, z samym sobą, z innymi, ze światem, pragnąc pokazać dzieciom, że różnorodność nie dzieli, ale wzbogaca. Wspólnym mianownikiem wielu prezentowanych spektakli są zmiana perspektywy, ciekawość świata i czułe spojrzenie na Innego. Bohaterowie tych historii to poszukujący wędrowcy, outsiderzy, nieustraszeni eksploratorzy i ci, którzy próbują jeszcze raz.
Spektakle zaproszone na tegoroczną Dziecinadę to mnogość opowieści i gatunków teatralnych – z charakterem, sercem, z dużym znakiem zapytania, czasem z dziwactwem i pazurem. Odnajdziemy tu historie o samotności i wewnętrznych rozterkach, ale też eksplozje radości, akrobatycznej brawury i dziecięcej wolności.
Nie stawiamy granic wiekowi ani językowi – otwieramy przestrzenie, w których każdy może się zatrzymać, spojrzeć z innej perspektywy i znów ruszyć dalej – może trochę odmieniony. Zaprosiliśmy artystów z Holandii, Japonii, Norwegii, Belgii, Hiszpanii, Czech, Włoch i Polski. Na Festiwalu zobaczymy teatr lalkowy, fizyczny i spektakle cyrkowe, teatr opowieści, teatralne koncerty, teatr cieni, duże widowiska plenerowe i improwizowane performance. Nie zabraknie też spektakli, które nie potrzebują słów, by poruszyć. Przedstawień dla najnajmłodszych, opartych na dotyku, dźwięku i bliskości. Teatru, który nie gra „dla” dzieci, ale „z” dziećmi. Planujemy też dzień plenerowy – i to w królewskim stylu!
W ślad starej tradycji teatrów wędrownych, pojawimy się także w kilku mniejszych miejscowościach Dolnego Śląska – z mobilną edycją Festiwalu, zwaną „Dziecinada w Trasie”, a we współpracy z różnymi organizacjami zaprosimy na spektakle tych, dla których wyjście do teatru nie jest oczywistością, którzy na co dzień nie mają dostępu do wysokiej jakościowo sztuki.
Jak w kilku punktach można podsumować rolę teatru w życiu dziecka?
- integracja, socjalizacja
- odpowiedzi na tematy także trudne takie jak starość, samotność, śmierć
- rozrywka, zabawa
- rozwój wyobraźni, uwolnienie magii i szczerości
- zaskoczenie, motywacja, nauka, rozbudzenie ciekawości
- pokazanie innych kultur, oswajanie z nieznanym
- wspieranie wielowymiarowego rozwoju dzieci, rodziców i opiekunów
Ważne aby program był interaktywny i angażujący. Ma uczyć sprawczości i umiejętności improwizowania. Pokazać różnorodność kulturową.
